والايى كه داشت به خاطر كبر و غرور است ! مىدانيم ابليس از فرشتگان نبود ( همانگونه كه از آيه 50 سوره كهف استفاده مىشود ) و آن چنان ارتقاء مقام در سايه اطاعت فرمان خدا پيدا كرده بود كه در صفوف فرشتگان قرار داشت ، حتى بعضى مىگويند معلم فرشتگان بود ، و طبق آنچه از خطبه قاصعه در نهج البلاغه استفاده مىشود هزاران سال پرستش خدا كرده بود . اما همه اين مقامات را به خاطر يك ساعت تكبر و غرور از دست داد ، و آن چنان گرفتار تعصب و خودپرستى شد كه حتى در مقام عذرخواهى و توبه برنيامد ، بلكه هم چنان به كار خود ادامه داد و در جاده لجاجت آن چنان ثابت قدم ماند كه تصميم گرفت مسئوليت شركت در جرم همه ظالمان و گنهكاران از فرزندان آدم را به عنوان يك وسوسه گر بپذيرد ، و معادل كيفر و عذاب همه آنها را يك جا تحمل كند ! اين است نتيجه خودخواهى و غرور و تعصب و خودپسندى و استكبار . نه تنها ابليس كه ، با چشم خود انسانهاى شيطان صفتى را ديده‌ايم ، يا شرح حال آنها را در صفحات سياه تاريخ مطالعه كرده‌ايم كه هنگامى كه بر مركب غرور و تكبر و خودخواهى سوار شدند دنيايى را به خاك و خون كشيدند ، گويى پرده اى از خون و جهل ، چشمان ظاهر و باطن آنها را از كار انداخته ، و هيچ حقيقتى را مشاهده نمىكنند ، ديوانه وار در راه ظلم و بيدادگرى گام بر مىدارند و سرانجام خود را در بدترين پرتگاهها ساقط مىكنند . اين استكبار و غرور ، آتش سوزان و وحشتناكى است ، همانگونه كه انسان ممكن است ساليان دراز زحمت بكشد و خانه و وسائل و سرمايه اى براى زندگى فراهم سازد ، ولى محصول آن را تنها با يك شعله آتش در چند لحظه تبديل به خاكستر كند ، همچنين كاملا امكان پذير است كه محصول اطاعت هزاران سال را با ساعتى استكبار و غرور در برابر خدا از دست دهد ، چه درسى از اين گويا